Gratis ABS of schatter-expert?

Met een aanvraag bindende schatting (ABS) vraag je de Vlaamse Belastingdienst zelf om het vastgoed uit een nalatenschap te schatten. Dat is gratis.

De Vlaamse Belastingdienst werkt daarvoor onder meer met een econometrisch model op basis van reële verkoopprijzen van vergelijkbare panden. Eigen schatters van de Vlaamse Belastingdienst valideren die waarde en stellen ze bij volgens de kenmerken van het pand. Als dat nodig en mogelijk is, doen ze een plaatsbezoek.

Je ontvangt het resultaat als een gemotiveerd verslag. Het is bindend voor de Vlaamse Belastingdienst en wordt gebruikt voor de berekening van de erfbelasting.

Een ABS kan alleen voor onroerende goederen in België en voor overlijdens vanaf 1 april 2019. Je vraagt ze aan vóór je de aangifte indient en vóór de aangiftetermijn verstreken is; dat kan ook tijdens een verlengde termijn. Elke erfgenaam die een bindende schatting wil, dient een aanvraag in; dat kan samen op één formulier.

Een ABS verlengt de aangiftetermijn niet. Wacht dus niet op het resultaat om je aangifte in te dienen. In de aangifte vermeld je «ABS» in het vak voor de waarde van het pand.

Bij een VLABEL-schattingsverslag kies je zelf een schatter-expert erkend door de Vlaamse Belastingdienst. Die bezoekt het pand en bepaalt de waarde op de datum van overlijden.

Voor de aangifte van nalatenschap is zo'n verslag bindend voor de Vlaamse Belastingdienst als de schatter op de VLABEL-lijst staat, het verslag aan de wettelijke eisen voldoet en je het tijdig bij de aangifte voegt (art. 3.3.1.0.9/1 VCF). Bij een schenking, een inbreng in een vennootschap of een erkende (niet-fiscale) schatting is het niet bindend.

Het praktische verschil: een VLABEL-schattingsverslag voeg je bij de aangifte, dus je kent de waarde voor je de aangifte indient en je hebt zelf contact met de schatter. Een ABS dien je juist vóór de aangifte in, en de uitkomst kan pas na de aangifte binnenkomen. Je kiest per pand één route: vraag je een ABS aan, dan vervalt voor dat pand de bindende werking van een VLABEL-schattingsverslag (art. 3.3.1.0.9 VCF).

Een ABS past als je de schatting gratis wilt laten doen door de Vlaamse Belastingdienst en het vastgoed in België ligt.

Een VLABEL-schattingsverslag past als je de waarde wilt kennen voor je de aangifte indient, of als je zelf de schatter wilt kiezen en spreken.

Twijfel je? Bespreek het met je notaris.

Voor beide routes geldt: begin op tijd. Je dient de aangifte van nalatenschap in binnen 4 maanden na het overlijden als dat in België plaatsvond, binnen 5 maanden als het elders in de Europese Economische Ruimte (EER) plaatsvond en binnen 6 maanden daarbuiten (art. 3.3.1.0.5, §2 VCF). Een ABS of een opdracht aan een schatter verlengt die termijn niet. Uitstel vraag je aan bij de Vlaamse Belastingdienst, vóór het einde van de termijn. Twijfel je over de termijn in jouw situatie, vraag het dan na bij je notaris of bij de Vlaamse Belastingdienst. Meer over de termijnen lees je op /vlabel-schatting/nalatenschap.

Bij een ABS is het resultaat bindend voor de Vlaamse Belastingdienst en wordt het gebruikt voor de erfbelasting, ook als je in de aangifte een andere waarde vermeldt. Ben je het niet eens met de schatting, dan kun je na ontvangst van het aanslagbiljet bezwaar indienen.

Bij een VLABEL-schattingsverslag is de waarde bindend voor de Vlaamse Belastingdienst als de schatter op de VLABEL-lijst staat, het verslag aan de wettelijke eisen voldoet en je het tijdig bij de aangifte voegt (art. 3.3.1.0.9/1 VCF). Voeg je het verslag bij je aangifte, dan ga je akkoord met die waarde. Een bezwaar daartegen wijst de Vlaamse Belastingdienst volgens haar standpunt SP 19051 in principe af, tenzij er een vergissing is.

Een VLABEL-schattingsverslag voor de aangifte van nalatenschap eindigt met de eedformule “Ik zweer dat ik mijn opdracht in eer en geweten getrouw heb vervuld”, met datum en handtekening (art. 3.3.1.0.9/1, §3, 6° VCF).

Je kunt in de aangifte ook zelf een waarde opgeven, zonder ABS of VLABEL-schattingsverslag. Die waarde is niet bindend. Geef je een te lage waarde aan, dan riskeer je een boete wegens tekortschatting. Meer daarover op /vlabel-schatting/tekortschatting.