Onverdeeldheid en uitkoop: hoe bepaal je de waarde van de woning?

Volgens notaris.be bevindt een goed zich in onverdeeldheid als verschillende mensen eenzelfde recht op het goed hebben, zonder dat het goed materieel verdeeld wordt. Elke mede-eigenaar heeft een aandeel in het geheel, maar niemand kan zeggen dat een bepaalde kamer of een bepaald stuk tuin van hem alleen is.

Onverdeeldheid ontstaat op verschillende manieren:

• Vrijwillig: jullie kochten samen een woning, bijvoorbeeld als koppel.
• Bij een erfenis: volgens notaris.be is het openvallen van een nalatenschap het typevoorbeeld. De erfgenamen zijn samen eigenaar tot ze de nalatenschap regelen.
• Na een relatiebreuk: jullie blijven samen eigenaar van de woning tot jullie een regeling treffen.

Er zijn grofweg drie mogelijkheden: jullie verkopen de woning samen, één van jullie koopt de anderen uit, of jullie blijven bewust samen eigenaar en maken daar afspraken over.

Kiezen jullie voor een verkoop, dan lees je meer over een schatting vóór de verkoop op Schatting vóór een verkoop.

Volgens notaris.be kan bij een onverdeeldheid van onbepaalde duur elke mede-eigenaar ze opzeggen, met een redelijke opzegtermijn. Hoe dat in jullie situatie werkt, bespreek je met je notaris.

Eén mede-eigenaar neemt het aandeel van de anderen over en betaalt hen een uitkoopsom. Daarvoor is eerst een waarde van de woning nodig. Volgens notaris.be wordt de uitkoopsom berekend op basis van de actuele marktwaarde en de eigendomsverhoudingen.

Daarna spelen ook andere dingen mee, zoals wat elk van jullie heeft ingebracht of betaald. Die berekening maak je met je notaris. Voor de overdracht van de woning heb je een notaris nodig.

Omdat jullie dan van dezelfde waarde vertrekken. Een erkende schatting geeft een onderbouwde waarde in een schattingsverslag, na een plaatsbezoek en een vergelijking met de markt.

Een schattingsverslag bepaalt geen uitkoopsom en zegt niet wie de woning mag houden. Het geeft jullie een onderbouwde waarde om over te praten. Spreek vooraf af wie de schatting aanvraagt, wie het verslag ontvangt en wie de schatting betaalt.

Welke schatting bij welk doel past, lees je op Welke schatting heb ik nodig?. Meer over de erkende schatting op Erkende schatting.

Bij de overname van de ouderlijke woning spelen twee vragen. Voor de aangifte van nalatenschap heb je een waarde op de datum van overlijden nodig. Wil je dat die waarde bindend is voor de aangifte van nalatenschap, dan heb je een VLABEL-schattingsverslag nodig.

Voor de uitkoop zelf spreken jullie samen een waarde af. Bespreek met je notaris welke schatting jullie daarvoor gebruiken en op welke datum. Meer over de nalatenschap lees je op VLABEL-schatting bij een nalatenschap.

Loopt er nog een hypothecaire lening, bespreek dan met je bank of de mede-eigenaar die de woning overneemt de lening alleen verder kan dragen. Wat er met een lopende lening gebeurt, bespreek je met je bank. Meer over een schatting voor de bank lees je op Schatting voor je hypotheek.

Gaat het om een uitkoop na een scheiding, lees dan ook Schatting bij een scheiding.

Wat er in de prijs zit en wanneer je een offerte krijgt, lees je op Wat kost een schatting?.

Na je aanvraag neemt een schatter binnen 1 werkdag contact met je op.

• Je maakt een afspraak met de schatter voor het plaatsbezoek.
• De schatter komt op het afgesproken moment langs.
• Je ontvangt het schattingsverslag doorgaans binnen 1–3 werkdagen na het plaatsbezoek.

Uitzonderingen staan in onze algemene voorwaarden.

• Notaris.be, Wat met de gezinswoning? (onverdeeldheid, uitkoopregeling)
• Notaris.be, Een appartement kopen (mede-eigendom en onverdeeldheid van bepaalde of onbepaalde duur)
• Notaris.be, De aangifte van nalatenschap