Een woning op lijfrente of aan familie verkopen: welke waarde gebruik je?

Bij een verkoop op lijfrente betaalt de koper volgens notaris.be meestal een deel van de prijs bij het verlijden van de akte, het «boeket». De rest betaalt hij als een periodieke «lijfrente», levenslang of voor een vastgestelde maximumtermijn.

• De verkoper is na de verkoop geen eigenaar meer van de woning.
• De lijfrente stopt bij het overlijden van de verkoper of bij het einde van de afgesproken termijn.
• Niemand weet vooraf hoe lang de rente loopt. Daarom is een verkoop op lijfrente een kanscontract.
• Hoeveel rente de koper betaalt, hangt af van de leeftijd en de levensverwachting van de verkoper, en wordt berekend met vaste tabellen.

De notaris voorziet in de akte waarborgen, bijvoorbeeld voor het geval de koper niet verder betaalt.

Je hebt de waarde van de woning nodig omdat boeket en lijfrente samen de verkoopprijs vormen. Die prijs vertrekt van wat de woning op de markt waard is. Een schatting van de venale waarde geeft jullie en de notaris een onderbouwd vertrekpunt. Wat venale waarde betekent, lees je op Wat is de venale waarde?.

Blijft de verkoper in de woning wonen? Zeg dat vooraf aan de schatter en aan de notaris, want het beïnvloedt de afspraken. Meer over vruchtgebruik en blote eigendom lees je op Vruchtgebruik.

Bij een verkoop aan een kind, broer of zus kijken ook de andere familieleden mee. Een onderbouwde waarde maakt het gesprek eenvoudiger en voorkomt discussie achteraf.

Ligt de prijs ver onder de waarde, dan kan dat juridische of fiscale gevolgen hebben. Bespreek dat vooraf met je notaris. Zijn jullie samen eigenaar en koopt één van jullie de anderen uit, lees dan Onverdeeldheid.

Wil je de woning eerder schenken dan verkopen? Bij een schenking kun je ook een VLABEL-schattingsverslag laten opmaken. Het onderbouwt de waarde, maar is niet bindend voor de Vlaamse Belastingdienst. Meer lees je op Schatting bij een schenking.

Voor een verkoop op lijfrente of een verkoop aan familie volstaat doorgaans een erkende schatting: een onderbouwde marktwaarde na plaatsbezoek. Een erkende schatting is niet bindend voor de Vlaamse Belastingdienst. Vraag je notaris of hij voor jouw akte iets anders verwacht. Wat een erkende schatting is, lees je op Erkende schatting; over een gewone verkoop lees je meer op Schatting vóór een verkoop.

Wat er in de prijs zit en wanneer je een offerte krijgt, lees je op Wat kost een schatting?.

Na je aanvraag neemt een schatter binnen 1 werkdag contact met je op.

• Je maakt een afspraak met de schatter voor het plaatsbezoek.
• De schatter komt op het afgesproken moment langs.
• Je ontvangt het schattingsverslag doorgaans binnen 1–3 werkdagen na het plaatsbezoek.

Uitzonderingen staan in onze algemene voorwaarden. Het volledige verloop lees je op Hoe verloopt een schatting?.

• Notaris.be, Wat is een verkoop op lijfrente?
• Notaris.be, De onderhandse verkoop
• Vlaamse Belastingdienst, Belastbare grondslag van de schenkbelasting (wat wordt bedoeld met «verkoopwaarde»)